Αντικαταθλιπτικά: Πόσο αυξάνουν τον κίνδυνο αιφνίδιου καρδιακού θανάτου
Πού οφείλεται αυτός ο αυξημένος κίνδυνος;
Γράφει ο ΓΙΑΝΝΗΣ ΠΑΠΑΔΟΠΟΥΛΟΣ Δημοσίευση 2/4/2025 | 17:21

Ο αιφνίδιος καρδιακός θάνατος αποτελεί μία από τις πιο απροσδόκητες και τραγικές καταστάσεις, καθώς μπορεί να συμβεί σε φαινομενικά υγιή άτομα χωρίς προειδοποίηση. Νέα μελέτη που διεξήχθη στη Δανία αποκαλύπτει ότι η χρήση αντικαταθλιπτικών μπορεί να αυξήσει σημαντικά τον κίνδυνο αιφνίδιου καρδιακού θανάτου, φέρνοντας στο προσκήνιο ερωτήματα σχετικά με την ασφάλεια αυτών των φαρμάκων.
Οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα από 6.002 περιστατικά αιφνίδιου καρδιακού θανάτου που καταγράφηκαν το 2010 στη Δανία. Διαπίστωσαν ότι περίπου το ένα τρίτο αυτών των ατόμων λάμβανε αντικαταθλιπτικά. Σύμφωνα με τα ευρήματα, οι ασθενείς που έπαιρναν τα φάρμακα για διάστημα ενός έως πέντε ετών είχαν 50% μεγαλύτερη πιθανότητα να καταλήξουν από αιφνίδιο καρδιακό επεισόδιο, ενώ η λήψη αντικαταθλιπτικών για πάνω από έξι χρόνια αύξανε τον κίνδυνο περισσότερο από 100%.
Το πιο ανησυχητικό είναι ότι η ηλικιακή ομάδα 30-39 ετών εμφάνισε τον υψηλότερο κίνδυνο. Οι νέοι ενήλικες που έπαιρναν αντικαταθλιπτικά για έως πέντε χρόνια είχαν τριπλάσιες πιθανότητες να υποστούν αιφνίδιο καρδιακό θάνατο, ενώ εκείνοι που συνέχιζαν τη χρήση τους για έξι ή περισσότερα χρόνια είχαν πενταπλάσιο κίνδυνο.
Πού οφείλεται αυτός ο αυξημένος κίνδυνος;
Οι ειδικοί εκτιμούν ότι η αυξημένη πιθανότητα αιφνίδιου καρδιακού θανάτου μπορεί να σχετίζεται με τις επιπτώσεις των αντικαταθλιπτικών στην καρδιά. Αυτά τα φάρμακα είναι γνωστό ότι επηρεάζουν τον καρδιακό ρυθμό και μπορεί να προκαλέσουν αρρυθμίες, οι οποίες, σε ορισμένες περιπτώσεις, μπορεί να αποδειχθούν μοιραίες. Ωστόσο, άλλοι επιστήμονες υποστηρίζουν ότι ο ίδιος ο μηχανισμός της κατάθλιψης ενδέχεται να συμβάλλει στην επιβάρυνση της καρδιαγγειακής υγείας, αυξάνοντας τον κίνδυνο εμφράγματος ή επικίνδυνων καρδιακών διαταραχών.
Η καθηγήτρια ψυχιατρικής Joanna Moncrieff από το University College του Λονδίνου δήλωσε ότι αυτά τα στοιχεία αποτελούν την ισχυρότερη μέχρι τώρα απόδειξη της καρδιοτοξικότητας των αντικαταθλιπτικών. Όπως ανέφερε, οι γιατροί γνώριζαν ότι αυτά τα φάρμακα αλλάζουν τον καρδιακό ρυθμό, αλλά τώρα γίνεται σαφές ότι η παρατεταμένη χρήση τους μπορεί να επιφέρει σοβαρούς κινδύνους.
Το δίλημμα των αντικαταθλιπτικών
Παρά τα ευρήματα της μελέτης, άλλοι ειδικοί υπογραμμίζουν ότι η κατάθλιψη αποτελεί από μόνη της έναν σοβαρό παράγοντα κινδύνου για καρδιακά προβλήματα. Ο Δρ. Paul Keedwell, μέλος του Βασιλικού Κολλεγίου Ψυχιάτρων, επισημαίνει ότι η κατάθλιψη συνδέεται με 60% αυξημένο κίνδυνο καρδιακών παθήσεων και διπλάσιες πιθανότητες εμφράγματος. Επίσης, οι ασθενείς με κατάθλιψη τείνουν να έχουν πιο ανθυγιεινό τρόπο ζωής, κάτι που μπορεί να επιβαρύνει περαιτέρω την καρδιά.
Αυτό δημιουργεί ένα δύσκολο δίλημμα: Ενώ τα αντικαταθλιπτικά φαίνεται να αυξάνουν τον κίνδυνο καρδιακών επεισοδίων, η μη θεραπεία της κατάθλιψης μπορεί να οδηγήσει σε ακόμα μεγαλύτερους κινδύνους, συμπεριλαμβανομένης της αυτοκτονίας. Οι ειδικοί συμβουλεύουν όσους λαμβάνουν αντικαταθλιπτικά να μην τα σταματούν απότομα, καθώς αυτό μπορεί να προκαλέσει σοβαρά συμπτώματα στέρησης. Αν κάποιος ανησυχεί για τις πιθανές παρενέργειες των φαρμάκων, θα πρέπει να συζητήσει με τον γιατρό του τις διαθέσιμες εναλλακτικές. Σε ορισμένες περιπτώσεις, η αλλαγή της δοσολογίας ή η χρήση ενός διαφορετικού τύπου αντικαταθλιπτικού μπορεί να μειώσει τους κινδύνους.
Επιπλέον, η έρευνα συνεχίζεται, και είναι πιθανό να βρεθούν νέες θεραπευτικές προσεγγίσεις που θα προσφέρουν αποτελεσματικότητα χωρίς τις ίδιες παρενέργειες.